WEBVTT FILE

1
00:00:00.000 --> 00:00:04.684
რისთვის არის საჭირო საკუთრების უფლებები?
მდიდარ ადამიანებს ეს რა თქმა უნდა მოსწონთ.

2
00:00:04.684 --> 00:00:07.739
ისინი ცხოვრობენ მშვენიერ სახლებში,
მართავენ ძვირფას ავტომობილებს

3
00:00:07.739 --> 00:00:11.490
და სარგებლობენ ყველა იმ მატერიალური კომფორტით,
რომელიც საკუთრების კანონით არის დაცული.

4
00:00:11.490 --> 00:00:15.220
თუმცა, საკუთრების უფლებები მხოლოდ მდიდრებისთვის
არ არის. ისინი თითოეული ჩვენგანის სამსახურში დგას.

5
00:00:15.220 --> 00:00:20.636
იმის განსაზღვრით, თუ ვის რის გაკეთება შეუძლია თითოეულ
სახლთან, ავტომობილთან და სხვა ნივთებთან მიმართებით,

6
00:00:20.636 --> 00:00:24.924
საკუთრების უფლებები გვეხმარება ერთად
ვიცხოვროთ მშვიდობიანად და კეთილდღეობით.

7
00:00:24.924 --> 00:00:27.803
ჩვენი სოციალური სამყარო
გაჯერებულია საკუთრების უფლებებით,

8
00:00:27.803 --> 00:00:31.424
ხელს უწყობს პროდუქტიულ
შრომას და ამცირებს ფლანგვას.

9
00:00:31.424 --> 00:00:33.312
ჩვენ ყველა ვხეირობთ
საკუთრების უფლებებით.

10
00:00:33.312 --> 00:00:36.422
ისინი მართლაც განსაკუთრებით ღირებულია
მათთვის, ვინც ყველაზე ნაკლებს ფლობს.

11
00:00:36.422 --> 00:00:42.837
იმისათვის, რომ ვნახოთ თუ რატომ,
მოდი სანაპიროზე გავიაროთ ავტომობილით.

12
00:00:42.837 --> 00:00:46.197
გინდათ ნახოთ იმის კარგი მაგალითი, თუ როგორ
ცუდად მიდის საქმეები საკუთრების უფლებების გარეშე?

13
00:00:46.197 --> 00:00:50.229
განვიხილოთ უზრუნველყოფის სახით ჩადებული სახლი,
რომელზეც საკუთრების უფლებრივი დავა მიმდინარეობს.

14
00:00:50.229 --> 00:00:52.229
ოდესაც გაუგებარია, თუ
ვის მფლობელობაშია რაიმე,

15
00:00:52.229 --> 00:00:54.942
არავის აქვს მისი შენახვის
და დაცვის სტიმული.

16
00:00:54.942 --> 00:01:01.257
შედეგად ვიღებთ უგულებელყოფას,
ნგრევას და ფლანგვას.

17
00:01:01.257 --> 00:01:05.404
საკუთრების უფლებები გვეხმარება თავიდან
ავირიდოთ კონფლიქტები ყველა სახის რესურსებზე,

18
00:01:05.404 --> 00:01:07.449
როგორიც არის სახლები, ავტომობილები...

19
00:01:07.449 --> 00:01:10.757
[ტალღების ხმა]

20
00:01:10.757 --> 00:01:12.111
...ტალღები.

21
00:01:12.111 --> 00:01:13.708
არსებითად, საუკეთესო ინტერვალიც კი

22
00:01:13.708 --> 00:01:16.821
მხოლოდ გარკვეული რაოდენობის
სასრიალო ტალღებს წარმოშობს.

23
00:01:16.821 --> 00:01:18.103
საქმე კიდევ უფრო რომ დავძაბოთ,

24
00:01:18.103 --> 00:01:21.357
თითოეული ტალღა დროის მოცემულ მომენტში
ფაქტობრივად ერთი სრიალის საშუალებას იძლევა.

25
00:01:21.357 --> 00:01:24.827
ამას დაამატეთ უამრავი სერფერი
მხოლოდ რამდენიმე კარგი ტალღით

26
00:01:24.827 --> 00:01:28.050
და თქვენ მიიღებთ მწირ
რესურსებზე კონფლიქტს.

27
00:01:28.050 --> 00:01:30.382
აქ საშველად საკუთრების
უფლებები გვევლინება.

28
00:01:30.382 --> 00:01:33.882
სერფერებმა შემოიღეს წეს-ჩვეულებები, რომლებიც
მათ ტალღების გაზიარებაში ეხმარებათ.

29
00:01:33.882 --> 00:01:36.743
არსებითად სერფერი,
რომელიც დაიწყებს

30
00:01:36.743 --> 00:01:38.321
სრიალს პირველ
უახლოეს ტალღაზე,

31
00:01:38.321 --> 00:01:40.865
მასზე სრიალის ექსკლუზიურ
უფლებას ფლობს.

32
00:01:40.865 --> 00:01:43.757
მაგრამ თუ ეს სერფერი
ჩამოვარდება, გამოტოვებს ტალღას

33
00:01:43.757 --> 00:01:46.969
ან ქაფში გაებმება, შემდეგ სერფერს
ეძლევა ტალღით სარგებლობის უფლება.

34
00:01:46.969 --> 00:01:49.227
ამ გზით სერფერები საზიაროდ
სარგებლობენ ტალღებით

35
00:01:49.227 --> 00:01:51.227
მათი გაფლანგვის გარეშე.

36
00:01:51.227 --> 00:01:55.107
ფაქტობრივად სერფერები პატივს სცემენ
საკუთრების უფლებებს ტალღებზე.

37
00:01:55.107 --> 00:01:57.924
მართლაც, თუ ერთი სერფერი
მეორის ტალღაზე გადავა,

38
00:01:57.924 --> 00:02:00.651
მარჯვენა სერფერი დაუყვირებს
მას „ჩემი ტალღაა“.

39
00:02:00.651 --> 00:02:02.651
ამ ყველაფერს უფრო
მწარე სიტყვები ან

40
00:02:02.651 --> 00:02:05.232
ფიზიკური დარტყმებიც შეიძლება
მოყვეს, თუ შეჭრა გაგრძელდება.

41
00:02:05.232 --> 00:02:08.004
ტალღებზე არსებული საკუთრების უფლებები
შეიძლება დიდხანს არ გრძელდება,

42
00:02:08.004 --> 00:02:10.402
მაგრამ სერფერები მათ ძალიან
სერიოზულად უდგებიან.

43
00:02:10.402 --> 00:02:13.499
კლასიკური ლიბერალი მეცნიერებიც
სერიოზულად უდგებიან საკუთრების უფლებებს.

44
00:02:13.499 --> 00:02:15.591
იმის გასარკვევად, თუ რატომ,
მოდით წიგნებს შევხედოთ.

45
00:02:17.877 --> 00:02:18.953
საბედნიეროდ დღესდღეობით

46
00:02:18.953 --> 00:02:20.489
თითქმის ყველას ესმის,

47
00:02:20.489 --> 00:02:22.859
რომ საკუთრების უფლებები ხელს
უწყობს ეკონომიკურ ზრდას.

48
00:02:22.859 --> 00:02:24.859
კლასიკური ლიბერალი მოაზროვნეები

49
00:02:24.859 --> 00:02:26.859
განსაკუთრებით აფასებენ იმას,

50
00:02:26.859 --> 00:02:28.859
თუ საიდან მოდის
საკუთრების უფლებები

51
00:02:28.859 --> 00:02:30.859
და რატომ აქვთ მათ
ამხელა მნიშვნელობა.

52
00:02:31.582 --> 00:02:33.443
კლასიკური ლიბერალები
საკუთრების უფლებებში

53
00:02:33.443 --> 00:02:34.883
უფრო მეტს ხედავენ, ვიდრე

54
00:02:34.883 --> 00:02:38.312
უბრალოდ კეთილგანწყობილი და შორსმჭვრეტელი
პოლიტიკოსების მიერ შექმნილ პრივილეგიებს.

55
00:02:38.312 --> 00:02:41.167
ნობელის ლაურეატმა
ეკონომისტმა ფრიდრიხ ჰაიეკმა

56
00:02:41.167 --> 00:02:45.518
საკუთრების უფლების წარმოშობა
თავად ისტორიაზე ადრე დააყენა.

57
00:02:46.008 --> 00:02:49.054
„არ არსებობს ეჭვი, რომ
საკუთრების აღიარება წინ უძღოდა

58
00:02:49.054 --> 00:02:51.938
ყველაზე პრიმიტიული კულტურების
წარმოშობასაც კი და ჭეშმარიტად ყველაფერი,

59
00:02:51.938 --> 00:02:54.900
რასაც ჩვენ ცივილიზაციას ვუწოდებთ,

60
00:02:54.900 --> 00:02:58.525
მოქმედების სპონტანური მიმდევრობის
საფუძველზე ჩამოყალიბდა…

61
00:02:58.525 --> 00:03:02.313
…რაც შესაძლებელი გახდა
პირების ან პირთა ჯგუფების

62
00:03:02.313 --> 00:03:04.647
დაცული ტერიტორიების შემოსაზღვრით“.

63
00:03:04.647 --> 00:03:06.931
ჩვენ ვერც კი წარმოვიდგენთ
ცხოვრებას საკუთრების გარეშე,

64
00:03:06.931 --> 00:03:08.931
რომელიც ჰაიეკმა აღწერა როგორც

65
00:03:08.931 --> 00:03:12.279
„…ერთადერთი გადაწყვეტა,
რომელსაც ადამიანებმა მიაგნეს

66
00:03:12.279 --> 00:03:16.247
ინდივიდუალური თავისუფლების
კონფლიქტის არარსებობასთან შესაწყობად.

67
00:03:16.247 --> 00:03:21.088
კანონი, თავისუფლება და
საკუთრება განუყოფელი სამებაა“.

68
00:03:21.088 --> 00:03:25.034
როგორც ეს სამართალმცოდნე
რენდი ბარნეტმა აღწერა:

69
00:03:25.034 --> 00:03:28.491
„საკუთრების უფლებები
იმდენად „ბუნებრივია“,

70
00:03:28.491 --> 00:03:31.689
რამდენადაც ადამიანების ბუნების და იმ მსოფლიოს 
გათვალისწინებით, რომელშიც ისინი ცხოვრობენ,

71
00:03:31.689 --> 00:03:34.999
ისინი არსებითი მნიშვნელობისაა, რათა საზოგადოებაში
სხვებთან ერთად მცხოვრებმა ადამიანებმა

72
00:03:34.999 --> 00:03:37.973
მოიპოვონ ბედნიერება,
მშვიდობა და კეთილდღეობა“.

73
00:03:37.973 --> 00:03:41.148
იმის გათვალისწინებით, რომ საკუთრების
უფლებები სასიცოცხლო მნიშვნელობისაა

74
00:03:41.148 --> 00:03:43.918
ადამიანური საზოგადოებისთვის, რა უნდა გავაკეთოთ
სიმდიდრის განაწილების უთანასწორობის მხრივ?

75
00:03:43.918 --> 00:03:45.730
ფილოსოფოსმა რობერტ ნოზიკმა განმარტა,

76
00:03:45.730 --> 00:03:48.221
რომ ჩვენ არ შეგვიძლია თავიდან
ავიცილოთ ასეთი უთანასწორობა,

77
00:03:48.221 --> 00:03:49.694
გარდა იმ შემთხვევისა, თუ
ავიტანთ სახელმწიფოს მიერ:

78
00:03:49.694 --> 00:03:51.694
„...მუდმივ ჩარევას ხალხის მიერ

79
00:03:51.694 --> 00:03:54.637
რესურსების სურვილისამებრ გადაცემაში,

80
00:03:54.637 --> 00:03:56.637
ან მუდმივად (ან პერიოდულად)
სახელმწიფოს მიერ

81
00:03:56.637 --> 00:03:58.637
ზოგიერთისგან იმ რესურსების აღებას,

82
00:03:58.637 --> 00:04:02.442
რომლებიც მათ რაიმე
მიზეზით სხვებმა გადასცეს“.

83
00:04:02.442 --> 00:04:05.974
მათ, ვინც სიმდიდრის გადანაწილებას
მოახდენდა თანასწორობის მისაღწევად,

84
00:04:05.974 --> 00:04:10.106
ნოზიკმა შეშფოთებით მიმართა:
„თავისუფლება არღვევს შაბლონებს“.

85
00:04:10.106 --> 00:04:13.143
ყოველ შემთხვევაში, ჩვენ მხარი უნდა
დავუჭიროთ სიმდიდრის მრავალფეროვნებას.

86
00:04:13.143 --> 00:04:16.563
ისინი, ვისაც ძვირადღირებული ვაჭრობის წარმოება
შეუძლიათ ინოვაციების განვითარებას უწყობენ ხელს.

87
00:04:16.563 --> 00:04:18.563
ეს სარგებელი მასობრივ
ბაზარზეც მოქმედებს.

88
00:04:18.563 --> 00:04:20.751
საკუთრების უფლებების ურყევი
პატივისცემა იმდენ სიმდიდრეს წარმოშობს,

89
00:04:20.751 --> 00:04:23.915
რომ მას ყველასთვის
მოაქვს სარგებელი.

90
00:04:23.915 --> 00:04:28.754
როგორც ავსტრიელმა ეკონომისტმა
ლუდვიგ ფონ მიზესმა აღნიშნა:

91
00:04:28.754 --> 00:04:31.457
„ღარიბი კაციც კი, რომელსაც
საკუთარი არაფერი აბადია,

92
00:04:31.457 --> 00:04:33.762
ჩვენს საზოგადოებაში
შეუდარებლად უკეთესად ცხოვრობს,

93
00:04:33.762 --> 00:04:36.485
ვიდრე იცხოვრებდა
ისეთ საზოგადოებაში,

94
00:04:36.485 --> 00:04:39.779
რომელიც ვერ შეძლებდა ეწარმოებინა თუნდაც
მცირე ნაწილი იმისა, რასაც ჩვენ ვაწარმოებთ“.

95
00:04:39.779 --> 00:04:44.781
მდიდარიდან ღარიბამდე, ოკეანის
ნაპირიდან მთის მწვერვალამდე,

96
00:04:44.781 --> 00:04:46.548
საკუთრების უფლებები გვეხმარება
მშვიდობიანად ვიცხოვროთ ერთად,

97
00:04:46.548 --> 00:04:51.218
კეთილდღეობასა და თავისუფლებაში.
ჩვენ ყველას შეგვიძლია ამის დაფასება.