WEBVTT FILE

1
00:00:00.000 --> 00:00:07.187
- საღამო მშვიდობისა, ბატონო ბოუი!

2
00:00:07.187 --> 00:00:11.206
მომისმინეთ, გარემოს დაცვის სააგენტოსთან
უკვე ისედაც ბევრი პრობლემა გვაქვს

3
00:00:11.206 --> 00:00:13.132
და თუ დარჩენას აპირებთ,
მაშინ მოგვიწევს საკმაო

4
00:00:13.132 --> 00:00:16.883
რაოდენობის განზომილებათაშორისი
სავაჭრო ფორმის შევსება.

5
00:00:16.883 --> 00:00:21.833
ასე რომ, თუ ნიუ-ჯერსიში
ან თუნდაც კანადაში გადახვალთ,

6
00:00:21.833 --> 00:00:24.266
ძალიან დაგვავალებთ.

7
00:00:24.266 --> 00:00:26.749
- ვფიქრობ, საკმარისია,
დიდი მადლობა, რეი!

8
00:00:26.749 --> 00:00:34.037
- ღმერთი ხართ?

9
00:00:34.037 --> 00:00:40.222
- ნახევრად, დედაჩემის მხრიდან, მაგრამ
ჩვენ დიდად არ ვართ რელიგიურები.

10
00:00:40.222 --> 00:00:44.160
წელიწადში მხოლოდ ერთხელ ან ორჯერ
დავდივართ რელიგიურ დღესასწაულებზე.

11
00:00:44.160 --> 00:00:50.324
- მაშინ… მოკვდი!

12
00:00:50.324 --> 00:00:59.398
[ისმის მელოდია]

13
00:00:59.398 --> 00:01:02.231
- გამარჯობა, მე ენდრიუ ჰიტონი ვარ
და თქვენ უყურებთ EconPop-ს -

14
00:01:02.231 --> 00:01:04.680
შოუს, რომელიც პოპ კულტურის
თივის ზვინში ცდილობს იპოვოს

15
00:01:04.680 --> 00:01:08.330
ეკონომიკის ნემსი და შემდეგ
ამ ნემსით გჩხვლეტთ.

16
00:01:08.330 --> 00:01:10.476
მოჩვენებები! რა საშინელებაა.

17
00:01:10.476 --> 00:01:13.845
მოჩვენებები ღამით შემოდიან ჩვენს სახლებში,
მიირთმევენ ჩემი ოთახის მეზობლის ლუდს,

18
00:01:13.845 --> 00:01:15.249
ნიჟარაში ტოვებენ ბინძურ თეფშებს

19
00:01:15.249 --> 00:01:17.316
და შემდეგ, ტუალეტის დასაჯდომის
ჩამოწევაც კი ავიწყდებათ.

20
00:01:17.316 --> 00:01:20.052
მოჩვენებების ბრალია
თითქმის ყველაფერი,

21
00:01:20.052 --> 00:01:21.649
რაც ასე აღიზიანებს ჩემს მეზობელს,

22
00:01:21.649 --> 00:01:25.427
რომელიც უსამართლოდ მადანაშაულებს მე
ამ აშკარად პარანორმალურ მაქინაციებში.

23
00:01:25.427 --> 00:01:28.029
ეს ხომ მოჩვენებებია. ასე, რომ, აბა,
მითხარით, ვისთან ვაპირებ დარეკვას?

24
00:01:28.029 --> 00:01:40.113
[ისმის მელოდია]

25
00:01:40.138 --> 00:01:42.826
მართალია - ჩემი მეგობარი ჯიმი!

26
00:01:42.826 --> 00:01:45.697
ჯიმი არასდროს მაბეზრებს თავს
ნიჟარაში ჭურჭლის დატოვების გამო.

27
00:01:45.710 --> 00:01:49.250
ასევე, მას მოსწონს „მოჩვენებებზე მონადირეები“,
რომელიც ჩემი ერთ-ერთი საყვარელი ფილმია.

28
00:01:49.250 --> 00:01:51.347
80-იანი წლების კლასიკა, რომელიც
იკვლევს ექტოპლაზმას, შუმერულ ღმერთებს,

29
00:01:51.347 --> 00:01:54.581
მეწარმეობასა და ასევე იმ სირთულეებს,
რაც სახელმწიფო მოხელეების მიერ

30
00:01:54.581 --> 00:01:57.329
ზედმეტი ძალისხმევით შედგენილ
რეგულაციებს უკავშირდება.

31
00:01:57.329 --> 00:02:00.314
მეწარმეობა არის ყურადღების გამახვილების
უნარი შესაძლებლობების მიმართ,

32
00:02:00.314 --> 00:02:03.437
რაც ასევე რისკის გაწევას, ინოვაციური
გზების ძიებით პრობლემების გადაჭრასა

33
00:02:03.437 --> 00:02:05.755
და საბოლოოდ შესაძლო
მოგების მიღებას გულისხმობს.

34
00:02:05.755 --> 00:02:06.857
ფილმის დასაწყისში ჩვენმა გმირებმა

35
00:02:06.857 --> 00:02:10.138
იციან მოჩვენებების პრობლემების შესახებ.

36
00:02:10.138 --> 00:02:11.419
თუმცა ისინი ნაკლებად
ზრუნავენ ამაზე, ვინაიდან

37
00:02:11.419 --> 00:02:14.258
მათ კომფორტული და სასიამოვნო,
აკადემიური სამსახურები აქვთ.

38
00:02:14.258 --> 00:02:15.718
- პირადად მე, მომწონდა უნივერსიტეტი.

39
00:02:15.718 --> 00:02:17.023
მათ ჩვენ ფული და ყველა
საჭირო საშუალება მოგვცეს -

40
00:02:17.023 --> 00:02:18.286
ჩვენ არაფრის წარმოება არ გვევალა.

41
00:02:18.286 --> 00:02:19.676
თქვენ არასდროს ყოფილხართ კოლეჯის გარეთ.

42
00:02:19.676 --> 00:02:21.003
თქვენ არ იცით, რა ხდება ამის  მიღმა.

43
00:02:21.003 --> 00:02:24.468
მე ნამუშევარი მაქვს კერძო სექტორში,
რომელიც შედეგებზეა ორიენტირებული.

44
00:02:24.468 --> 00:02:27.222
- როდესაც მათ კერძო სექტორში
იძულებით გადანაცვლება უწევთ,

45
00:02:27.222 --> 00:02:30.137
ისინი რისკზე წასვლის გადაწყვეტილებას
იღებენ და ქმნიან საკუთარ კომპანიას.

46
00:02:30.137 --> 00:02:33.420
რისკის გაწევა მეწარმეობის
განუყოფელი ნაწილია.

47
00:02:33.420 --> 00:02:35.118
სტარტაპ-კომპანიების უმეტესობა
კრახს განიცდის.

48
00:02:35.118 --> 00:02:37.708
მაგალითად, ჩემი იდეა
ერთჯერადი კიბეების კომპანიის

49
00:02:37.708 --> 00:02:39.708
ჩამოყალიბებაზე საშინელი
კრახით დასრულდა.

50
00:02:39.708 --> 00:02:42.434
სერიოზულად ვამბობ -
უამრავი ადამიანი დაიღუპა.

51
00:02:42.434 --> 00:02:44.434
საერთოდ ბიზნესის წამოწყება რისკია,

52
00:02:44.434 --> 00:02:46.134
რადგან უმეტეს შემთხვევაში,
უარი უნდა თქვა იმაზე,

53
00:02:46.134 --> 00:02:47.699
რაც ნორმალური და კომფორტულია,

54
00:02:47.699 --> 00:02:49.423
იმის საპირწონედ, რაც ალბათ მაინც
კრახით შეიძლება დასრულდეს.

55
00:02:49.423 --> 00:02:51.364
ეს, ასევე დიდი ფინანსური რისკია.

56
00:02:51.364 --> 00:02:54.145
დენ აიკროიდის პერსონაჟი, რეი,
სახლის დაგირავებით იღებს სესხს,

57
00:02:54.145 --> 00:02:56.322
იმისთვის, რათა დაიწყოს
„მოჩვენებებზე მონადირეთა“ ბიზნესი.

58
00:02:56.322 --> 00:02:57.729
მისი კრახით დასრულების შემთხვევაში,

59
00:02:57.729 --> 00:02:59.917
იგი გაკოტრდებოდა და
ყველაფერს დაკარგავდა.

60
00:03:00.035 --> 00:03:02.889
- არასოდეს ინანებ ამას, რეი!

61
00:03:02.889 --> 00:03:05.758
- მე ეს სახლი მშობლებმა
დამიტოვეს. მე იქ დავიბადე.

62
00:03:05.758 --> 00:03:06.972
- შენ ამ სახლს არ დაკარგავ.

63
00:03:06.972 --> 00:03:09.394
დღეს თითქმის ყველას
აქვს 3 იპოთეკური სესხი.

64
00:03:09.394 --> 00:03:12.072
- პირველივე სამუშაო დღეს შემოსავლის
მიღება მათ გარანტირებული არ ჰქონდათ,

65
00:03:12.072 --> 00:03:15.634
იმისგან განსხვავებით, როცა უკვე მოქმედი
კომპანიის თანამშრომლად იწყებ მუშაობას.

66
00:03:15.634 --> 00:03:18.645
მაგრამ დიდმა რისკებმა შესაძლოა
დიდი უკუგება მოიტანოს.

67
00:03:18.645 --> 00:03:21.799
ბიზნესის წარმატების შემთხვევაში, ისინი
მოგებას სრულად შეინარჩუნებდნენ.

68
00:03:21.799 --> 00:03:23.938
მოჩვენებებზე მონადირეებიც
ნოვატორები არიან.

69
00:03:23.938 --> 00:03:26.631
რეი და ეგონი მოჩვენებების
დასაჭერ ხელსაწყოებს იგონებენ.

70
00:03:26.631 --> 00:03:29.376
ბილ მიურეი, სიგურნი უივერის
მიმართ გულგრილი არ არის

71
00:03:29.376 --> 00:03:32.030
და მასთან ღამის გატარებისთვის
გულმოდგინედ და შემოქმედებითად იხარჯება.

72
00:03:32.030 --> 00:03:36.059
და ამ ყველაფრიდან სრულიად ახალი
ინდუსტრია - მოჩვენებებზე ნადირობა დაიბადა -

73
00:03:36.059 --> 00:03:39.775
და ეს მუშაობს! ისინი ფულს
შოულობენ. და საკმაოდ ბევრსაც!

74
00:03:39.775 --> 00:03:42.445
მათი სასტუმროში მოჩვენებებზე
ნადირობის პირველი სამსახური

75
00:03:42.445 --> 00:03:46.103
საბაზრო ეკონომიკის მნიშვნელოვან და
ხშირად დამაბნეველ ასპექტზე მეტყველებს.

76
00:03:46.103 --> 00:03:49.209
საბაზრო ეკონომიკა ხალხს გაწეული
ძალისხმევის შესაბამისად არ აჯილდოებს,

77
00:03:49.209 --> 00:03:51.494
არამედ იმ ღირებულებისთვის,
რასაც ისინი სხვებისთვის ქმნიან.

78
00:03:51.494 --> 00:03:55.200
- 5 000 დოლარი? წარმოდგენა არ მქონდა
თუ ამდენი ეღირებოდა. არ გადავიხდი.

79
00:03:55.200 --> 00:03:57.982
- კარგით, არაუშავს. ჩვენ მაშინ
უკანვე დავაბრუნებთ მას, ხომ ასეა?

80
00:03:57.982 --> 00:03:59.508
-მაშინ, კი, ნამდვილად
შეგვიძლია ეს, დოქტორ ვენკმან.

81
00:03:59.508 --> 00:04:03.449
- არა, არა, არა.
კარგით! რასაც ინებებთ!

82
00:04:03.449 --> 00:04:05.922
- ეკონომისტები ამას „სუბიექტურ
ფასეულობას“ უწოდებენ.

83
00:04:05.922 --> 00:04:09.307
ეს არის მიზეზი, თუ რატომ ღირს მბზინვარე
ბრილიანტები უფრო ძვირი, ვიდრე პური და წყალი.

84
00:04:09.307 --> 00:04:11.260
სამწუხაროდ, მოჩვენებებზე მონადირეთათვის
არასაკმარისი მომხმარებელთა რაოდენობა

85
00:04:11.260 --> 00:04:13.620
არ იყო ყველაზე დიდი დაბრკოლება იმისთვის,
რომ მოქმედი საწარმო ჩამოეყალიბებინათ.

86
00:04:13.620 --> 00:04:16.901
დაბრკოლებას გარემოს დაცვის
სააგენტო წარმოადგენდა და

87
00:04:16.901 --> 00:04:21.269
გარკვეულწილად, განზომილებათაშორისი
შუმერული ღმერთი.

88
00:04:21.269 --> 00:04:24.313
შესაძლოა იმასაც ფიქრობთ, რომ ბოლოს და
ბოლოს, სამყაროს განადგურებაზე ორიენტირებული

89
00:04:24.313 --> 00:04:26.066
სუპერ ძლიერი სუბიექტი უფრო უარესია,
თუმცა ისიც არ უნდა დაგავიწყდეთ, რომ

90
00:04:26.066 --> 00:04:27.952
მოჩვენებებზე მონადირეებმა

91
00:04:27.952 --> 00:04:29.952
მართლაც მოახერხეს გოზერის 
დამარცხება, მაშინ, როცა

92
00:04:29.952 --> 00:04:31.952
მათ მხოლოდ უოლტერ
პეკის შეჩერება შეძლეს.

93
00:04:31.952 --> 00:04:34.352
ის ალბათ ახლა პენსიონერია.

94
00:04:34.352 --> 00:04:37.250
- თქვენი საქმიანობის შესახებ
მეტი ინფორმაციის მიღება მსურს.

95
00:04:37.250 --> 00:04:39.972
გულწრფელად გითხრათ, მედიით
უამრავი გაუგონარი ამბავი ვრცელდება

96
00:04:39.972 --> 00:04:43.126
და გვსურს შევაფასოთ თქვენი
ოპერაციებიდან გამომდინარე,

97
00:04:43.126 --> 00:04:44.290
მათი გარემოზე შესაძლო გავლენა.

98
00:04:44.290 --> 00:04:47.757
- უოლტერ პეკი არის ცუდი
ბიუროკრატის განსახიერება,

99
00:04:47.757 --> 00:04:50.970
გარემოს დაცვის სააგენტოს ჩინოვნიკი, ვის
გალაწუნებაზეც არცერთი არ ვიტყოდით უარს.

100
00:04:50.970 --> 00:04:53.793
მისი დამსაქმებელი, გარემოს
დაცვის სააგენტო შეიქმნა

101
00:04:53.793 --> 00:04:56.726
აშშ-ის უსაყვარლესი პრეზიდენტის რიჩარდ
ნიქსონის ბრძანებულებით 1970 წელს,

102
00:04:56.726 --> 00:05:00.215
დაბინძურების საწინააღმდეგო
ზომების გატარების მიზნით.

103
00:05:00.215 --> 00:05:03.445
ეკონომისტები ამას „უარყოფით
გარე ეფექტებს“ უწოდებენ,

104
00:05:03.445 --> 00:05:06.046
რაც თქვენს მიერ რაიმე
საქმიანობის განხორციელებისას,

105
00:05:06.046 --> 00:05:09.218
მისი ირიბად დაკავშირებულ მესამე
მხარეზე გავლენის აღმნიშვნელია.

106
00:05:09.218 --> 00:05:11.948
ვთქვათ, პროტონი, რომელიც
მოჩვენებების დასაჭერად გამოიყენება,

107
00:05:11.948 --> 00:05:15.009
ნისლს წარმოქმნის. ეს
უარყოფითი გარე ეფექტებია.

108
00:05:15.009 --> 00:05:18.406
მათი გადაჭრა, კი გარკვეულ
კომპრომისებს მოითხოვს.

109
00:05:18.406 --> 00:05:20.148
ზოგჯერ ადამიანები საუბრობენ
ჰაერის დაბინძურებაზე ისე,

110
00:05:20.148 --> 00:05:22.940
თითქოს იგი ან არსებობს
ან არა და ეს მართლაც ასეა.

111
00:05:22.940 --> 00:05:26.726
რა საკვირველია, შეგვიძლია ავკრძალოთ
ყველა ტიპის დაბინძურება, თუკი

112
00:05:26.726 --> 00:05:28.626
ავკრძალავთ მანქანებსა და საკვების
წარმოებისთვის საჭირო ტრაქტორებს,

113
00:05:28.626 --> 00:05:30.928
ასევე ელექტროსადგურებს, საიდანაც
ელექტროენერგია მოგვეწოდება.

114
00:05:30.928 --> 00:05:32.748
მე ამის მომხრე არ ვარ,

115
00:05:32.748 --> 00:05:34.664
თუკი შუა საუკუნეებში
დაბრუნება არ გვინდა,

116
00:05:34.664 --> 00:05:36.255
როცა საკუთარ ყაბაყს მოვიყვანთ,

117
00:05:36.255 --> 00:05:38.899
მტრედებს გამოვიყენებთ გზავნილების
დასაგზავნად უმეტესად 35 წლის ასაკში

118
00:05:38.899 --> 00:05:42.134
დავიხოცებით, თუმცა ამ შემთხვევაში
კვამლი მცირედი რაოდენობით იქნება.

119
00:05:42.134 --> 00:05:45.802
ჩვენ უნდა შევიმუშავოთ ამგვარი კომპრომისების
მიმართ საუკეთესოდ გამკლავების გზა.

120
00:05:45.802 --> 00:05:48.511
გარემოს დაცვის სააგენტოსთან მიმართებაში
ერთი პრობლემა ის არის, რომ 

121
00:05:48.511 --> 00:05:52.301
„ეკონომიკური კომპრომისების“ განტოლების ნაცვლად ის 
„კრიმინალები არაკრიმინალების წინააღმდეგ“ განტოლებას იყენებს.

122
00:05:52.301 --> 00:05:54.571
გამონაბოლქვის გამო
გადასახადების დანიშვნა,

123
00:05:54.571 --> 00:05:56.949
პეკის მარტო მუქარა არ არის, იგი
ციხეში ჩასმით ემუქრება მონადირეებს.

124
00:05:56.949 --> 00:05:58.949
- მაპატიეთ, ეს კერძო საკუთრებაა.

125
00:05:58.949 --> 00:06:00.949
- ეს გამორთეთ. გამორთეთ ეს ყველაფერი.

126
00:06:00.949 --> 00:06:02.718
- მე თქვენ გაფრთხილებთ.
ამ მანქანების გამორთვა

127
00:06:02.718 --> 00:06:04.043
უკიდურესად საშიში იქნება.

128
00:06:04.043 --> 00:06:06.564
- მე გეტყვით, რა იქნება საშიში. თქვენ
ფედერალური ბრალდების წინაშე ხართ

129
00:06:06.564 --> 00:06:08.906
როგორც მინიმუმ, რამდენიმე
გარემოსდაცვითი კანონის დარღვევის გამო.

130
00:06:08.906 --> 00:06:11.376
ახლა, ან თქვენ გამორთეთ ეს ნათება,
ან ჩვენ გავთიშავთ მას თქვენთვის!

131
00:06:11.376 --> 00:06:13.618
- გარდა ამისა, გარემოს დაცვის
სააგენტოს რეგულაციები მიზნად ისახავს

132
00:06:13.618 --> 00:06:15.817
მიკრო მენეჯმენტის მეშვეობით გაუმკლავდეს
საზოგადოებრივ ჯანმრთელობის პრობლემებს.

133
00:06:15.817 --> 00:06:17.334
ერთია, როცა მთავრობა ადგენს,

134
00:06:17.334 --> 00:06:20.543
თუ რა რაოდენობით შეუძლიათ ქარხნებს
დააბინძურონ ჰაერი ან მდინარე.

135
00:06:20.543 --> 00:06:22.543
ხოლო მეორე, როცა
ზუსტი განმარტება ეძლევათ

136
00:06:22.543 --> 00:06:24.822
თუ როგორ უნდა მოიქცნენ
ისინი ამის შესასრულებლად.

137
00:06:24.822 --> 00:06:27.145
ბიზნესის საქმიანობასთან დაკავშირებული
რთული წესებისა და რეგულაციების შექმნით,

138
00:06:27.145 --> 00:06:29.145
რომლებიც ითვალისწინებს,

139
00:06:29.145 --> 00:06:31.586
თუ რამდენად ხშირად უნდა
გასუფთავდეს კონკრეტული ნაწილები,

140
00:06:31.586 --> 00:06:34.510
რა სახის მანქანებისა და გამხსნელების
გამოყენებაა ნებადართული და ა.შ.,

141
00:06:34.510 --> 00:06:37.809
რისკის წინაშე ვაყენებთ ბიზნესის
შესაძლებლობებს, თავად დაადგინონ წესები

142
00:06:37.809 --> 00:06:39.295
და მიიღონ უკეთესი გადაწყვეტილებები
საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ხარისხის

143
00:06:39.295 --> 00:06:41.794
დასაკმაყოფილებლად, რომლის
მიღწევასაც ჩვენც ვესწრაფვით.

144
00:06:41.794 --> 00:06:45.393
მაგალითად, 1975 წელს,
გარემოს დაცვის სააგენტოს დაევალა

145
00:06:45.393 --> 00:06:48.134
მანქანის კატალიზატორების შემოღებაზე
გაეცა ნებართვა გამონაბოლქვის

146
00:06:48.134 --> 00:06:51.050
გარკვეული მოთხოვნების
დასაკმაყოფილებლად.

147
00:06:51.050 --> 00:06:53.762
ამერიკელი მანქანათმწარმოებლები
ამ მიდგომას სიხარულით შეხვდნენ,

148
00:06:53.762 --> 00:06:55.265
ვინაიდან უამრავი ფული დააბანდეს

149
00:06:55.265 --> 00:06:57.763
ამ კატალიზური კონვექტორის წარმოებაში.

150
00:06:57.763 --> 00:07:00.464
იაპონელმა მანქანათმწარმოებლებმა
სხვა მეთოდი აირჩიეს, რომელიც

151
00:07:00.464 --> 00:07:03.027
უფრო ალტერნატიული და ხელმისაწვდომი
ტექნოლოგიების გამოყენებას ითვალისწინებდა.

152
00:07:03.027 --> 00:07:06.363
მათ მიერ წარმოებული ავტომანქანები უკვე აკმაყოფილებდნენ 
გარემოს დაცვის სააგენტოს მიერ დაწესებულ გამონაბოლქვის მოთხოვნებს,

153
00:07:06.363 --> 00:07:09.054
თუმცა იძულებულნი გახდნენ კატალიზატორები
მოერგოთ მათ მანქანებზე, 

154
00:07:09.054 --> 00:07:12.745
რამაც გაზარდა ავტომობილის ფასები 
ამერიკელი მომხმარებლებისთვის

155
00:07:12.745 --> 00:07:15.910
და ამით შეამცირა კონკურენცია და ბედის ირონიით,
ძვირფასი რესურსების ფუჭად ხარჯვა გამოიწვია.

156
00:07:15.910 --> 00:07:19.765
ფილმში გარემოს დაცვის ორგანო
მოჩვენებებზე მონადირეების გათიშვას ახდენს

157
00:07:19.765 --> 00:07:22.937
და ამით შემაძრწუნებელი მოჩვენებების
ტალღას მთელს ქალაქში უშვებს.

158
00:07:22.937 --> 00:07:25.965
ამას ეკონომისტები „გაუთვალისწინებელ
შედეგებს“ უწოდებენ.

159
00:07:25.965 --> 00:07:27.384
და ბოლოს, ყველას სურს

160
00:07:27.384 --> 00:07:30.063
როგორც სუფთა გარემო,
ასევე - ინოვაცია.

161
00:07:30.063 --> 00:07:33.242
ისმის კითხვა - მსოფლიოში, სადაც
ყველაფერი ფინანსებით განისაზღვრება,

162
00:07:33.242 --> 00:07:35.242
როგორ უზრუნველვყოთ ორივე მიზნის მიღწევა
ისე, რომ საუკეთესო შედეგი მივიღოთ?

163
00:07:35.242 --> 00:07:39.099
რაც შემეხება მე, შემდეგ ჯერზე, როდესაც
ჩემს ბინაში პოლტერგეისტები დაისადგურებენ,

164
00:07:39.099 --> 00:07:43.913
ვის დავურეკო? გარემოს დაცვის სააგენტოს?
არა - მოჩვენებებზე მონადირეებს.

165
00:07:43.913 --> 00:07:48.290
ან, სჯობს, დენ აიკროიდს? ის ამ
საკითხში ნამდვილად კარგად ერკვევა.

166
00:07:48.290 --> 00:07:52.265
[ისმის მელოდია]