WEBVTT

1
00:00:00.200 --> 00:00:01.400
- Ողջու՛յն, ես Քևինն եմ:

2
00:00:01.400 --> 00:00:03.550
Բարի վերադարձ դեպի 
«Անտեսանելի ձեռքեր» թողարկում:

3
00:00:03.550 --> 00:00:06.030
Երբևէ ցանկացե՞լ եք բացել ձեր սեփական

4
00:00:06.030 --> 00:00:08.610
ձեռագործ ատամնափորիչների խանութը:

5
00:00:08.610 --> 00:00:10.890
Իհարկե, մենք բոլորս էլ ցանկացել ենք:

6
00:00:10.890 --> 00:00:12.990
Ձեռնարկատեր լինելն ընտիր բան է:

7
00:00:12.990 --> 00:00:14.860
Սակայն մարդկանց 
մեծամասնությունը չգիտի,որ

8
00:00:14.860 --> 00:00:18.060
ձեռնարկատիրությունը հանդիսանում է 

9
00:00:18.060 --> 00:00:19.990
ցանկացած շուկայական 
տնտեսության մի մասը:

10
00:00:19.990 --> 00:00:22.160
- Վերջապես մի հետաքրքիր թեմա ես ընտրել

11
00:00:22.160 --> 00:00:23.760
-Ուրախ եմ, որ հետաքրքված ես, Ֆիոնա:

12
00:00:23.760 --> 00:00:25.790
-Ուրեմն, Քևին, երբ որ ավարտեմ դպրոցը, 

13
00:00:25.790 --> 00:00:27.220
ուզում եմ ձեռնարկատեր դառնալ:

14
00:00:27.220 --> 00:00:28.053
- Իսկապե՞ս:

15
00:00:28.053 --> 00:00:31.010
- Հա՛, այդպես ես կարող եմ 
լինել իմ սեփական շեֆը և լինել անկախ:

16
00:00:31.010 --> 00:00:31.920
- Հիանալի՛ է:

17
00:00:31.920 --> 00:00:35.130
- Գիտե՞ք, ձեռնարկատեր լինելը
շատ ավելին է,

18
00:00:35.130 --> 00:00:37.240
քան պարզապես ձեր սեփական
ժամանատախտակը սահմանելը:

19
00:00:37.240 --> 00:00:41.400
Ձեռնարկատերերը աներևակայելի կարևոր
դեր են խաղում տնտեսության մեջ։

20
00:00:41.400 --> 00:00:43.000
- Մի՛ տխրեցրու ինձ:

21
00:00:43.000 --> 00:00:45.070
- Իրականում, նա իրավացի է:

22
00:00:45.070 --> 00:00:46.420
Հիանալի՛ է:

23
00:00:46.420 --> 00:00:49.340
Ձեռնարկատիրությունը մարդկանց օգնելու համար


24
00:00:49.340 --> 00:00:50.580
նոր և արժեքավոր ուղիներ գտնելն է:

25
00:00:50.580 --> 00:00:52.560
Խոսքը հնարավորությունների 
բացահայտման մասին է,

26
00:00:52.560 --> 00:00:55.990
խնդիրների շուրջ նորարարություններ
կատարելը և արժեքներ ստեղծելը:

27
00:00:55.990 --> 00:00:58.210
- Դե ուրեմն, ինձ թվում է՝ 
ձեռնարկատիրությունն

28
00:00:58.210 --> 00:01:01.560
ոչ միայն գործունեություն է,
աշխատանք, որը մարդիկ կարող են անել,

29
00:01:01.560 --> 00:01:03.320
այլ մտածելակերպ է:

30
00:01:03.320 --> 00:01:06.430
-Այո՛, ձեռնարկատիրությունն
որպես մտածելակերպ

31
00:01:06.430 --> 00:01:09.750
ընդգծում է նորարարությունը, 
ձգտումը և ստեղծագործականությունը:

32
00:01:09.750 --> 00:01:12.830
Պետք է ունենաս տեսլական, 
կարողանաս այն նույնականացնել,


33
00:01:12.830 --> 00:01:16.490
բացահայտես չբավարարված կարիքները,
իսկ հետո գտնես ուղիներ դրանք բավարարելու համար:


34
00:01:16.490 --> 00:01:20.100
- Ձեռնարկատերերը և՛ խնդիրներ լուծողներ են,
և՛ հարստություն ստեղծողներ:

35
00:01:20.100 --> 00:01:22.510
Շահույթ հետապնդելու համար
ձեռնարկատերերը միավորում են

36
00:01:22.510 --> 00:01:26.020
արտադրության գործոնները, հողը,
աշխատուժն ու կապիտալը,

37
00:01:26.020 --> 00:01:29.070
որպեսզի արտադրեն ապրանքներ և մատուցեն 
ծառայություններ, որոնց կարիքը կա:

38
00:01:29.070 --> 00:01:30.890
Սակայն դա ռիսկային է, քանի որ 
հաջողության են հասնում միայն նրանք, 

39
00:01:30.890 --> 00:01:33.650
որոնց լուծումներն իսկապես
արժեքավոր են այլ մարդկանց համար:

40
00:01:33.650 --> 00:01:36.920
Հենց հաջողված արտադրանքի շնորհիվ է
հարստությունը ստեղծվում։

41
00:01:36.920 --> 00:01:38.430
- Եկե՛ք խոսենք այդ մասին։

42
00:01:38.430 --> 00:01:41.670
Տնտեսագիտության մեջ հարստության գաղափարը 

43
00:01:41.670 --> 00:01:45.000
մի քիչ այլ է, քան մենք գիտենք:

44
00:01:45.000 --> 00:01:48.190
- Դա պարզապես փող է և... Թեյլոր Սվիֆթի հետ 


45
00:01:48.200 --> 00:01:49.440
զվարճանալու հնարավորություն,
Երբ ուզե՞մ, չէ՞:

46
00:01:49.440 --> 00:01:51.750
- Չէ՛, բայց լա՛վ կլիներ:

47
00:01:51.750 --> 00:01:52.800
- Ըհը՛ն:

48
00:01:52.800 --> 00:01:55.740
Հարստությունը տնտեսական ապրանքների
արժեքի չափանիշն է:

49
00:01:55.740 --> 00:01:57.040
Եվ ինչպես գիտեք...

50
00:01:57.040 --> 00:01:58.410
- Արժեքը սուբյեկտիվ է։

51
00:01:58.410 --> 00:02:00.050
Այո՛, ես արդեն գիտեմ:

52
00:02:00.050 --> 00:02:00.940
- Ճի՛շտ այդպես։

53
00:02:00.940 --> 00:02:03.520
Այսպիսով, չնայած որ փողը կարող է 
ներկայացնել ինչ-որ մեկի հարստությունը,

54
00:02:03.520 --> 00:02:05.370
դա ուղղակի աբստրակցիա է:

55
00:02:05.370 --> 00:02:08.810
Մարդկանց համար իրական հարստությունն այն է, 
ինչ իրենք իրականում գնահատում են:

56
00:02:08.810 --> 00:02:10.010
- Օրինակ համակարգիչս:

57
00:02:10.010 --> 00:02:12.950
- Հա՛, հարստությունը նաև 
բնակարանդ է, հեծանիվդ:

58
00:02:12.950 --> 00:02:17.100
1989 թվականի «Donruss Diamond Kings»-ի
բեյսբոլի քարտերի հավաքածուդ:

59
00:02:17.500 --> 00:02:19.680
- Դա հենց այն է, ինչ դու գնահատում ես:

60
00:02:19.680 --> 00:02:22.400
- Սառնարանի սնունդը, նույնիսկ՝ կրթությունդ:

61
00:02:22.400 --> 00:02:25.300
Հարստությունն այն ամենն է,
ինչը բարելավում է ձեր կյանքը:

62
00:02:25.300 --> 00:02:27.220
- Կարևոր է հասկանալ,որ

63
00:02:27.220 --> 00:02:30.240
հարստությունն այն չէ, ինչը
գոյություն ունի աշխարհում:

64
00:02:30.240 --> 00:02:32.310
Այն պետք է ստեղծվի։

65
00:02:32.310 --> 00:02:33.143
- Մի րոպե սպասիր:

66
00:02:33.143 --> 00:02:34.770
Իսկ բնական ռեսուրսների
մասին ի՞նչ կասեք:

67
00:02:34.770 --> 00:02:37.960
Եթե ուտելիքը հարստություն է,
ծառի խնձորը նույնպես հարստությու՞ն է:

68
00:02:37.960 --> 00:02:39.380
-Դե... ոչ:

69
00:02:39.380 --> 00:02:42.060
Ինչ-որ մեկը դեռ պետք է ջանքեր գործադրի
ծառը բարձրանալու համար

70
00:02:42.060 --> 00:02:45.010
և հավաքի խնձորները, նախքան դրանք ուտելը:

71
00:02:45.010 --> 00:02:47.510
Այդ աշխատանքի միջոցով, ինչպիսիք՝ 
տնկելը, մշակելը, բերքահավաք անելը, 

72
00:02:47.510 --> 00:02:51.070
որսի գնալը, կառուցելն են,
մենք ստեղծում ենք արժեք:

73
00:02:51.070 --> 00:02:54.330
- Ձեռնարկատերերն առանցքային դեր ունեն 
արժեքի ստեղծման գործում։

74
00:02:54.330 --> 00:02:55.163
- Այո՛:

75
00:02:55.163 --> 00:02:57.440
Ձեռնարկատերերն իրենց իսկ
համար են արժեք ստեղծում՝

76
00:02:57.440 --> 00:02:59.440
ուրիշների համար արժեք ստեղծելով:

77
00:02:59.440 --> 00:03:01.830
Հենց դա էլ հետաքրքիր է
ձեռնարկատիրության մեջ:

78
00:03:01.830 --> 00:03:03.990
Ինձ համար շատ կարևոր է
ապրուստ վաստակելը՝

79
00:03:03.990 --> 00:03:06.000
մարդկանց կյանքը բարելավելով։

80
00:03:06.000 --> 00:03:06.810
- Շա՛տ լավ է:

81
00:03:06.970 --> 00:03:11.340
Ձեռներեցությունը տնտեսական աճի
էական հիմքն է:

82
00:03:11.520 --> 00:03:12.353
- Իսկապե՞ս:

83
00:03:12.353 --> 00:03:13.840
Փաստորեն, ամեն ինչ շատ ավելի լուրջ է:

84
00:03:13.840 --> 00:03:14.910
- Նա չի կատակում:

85
00:03:14.910 --> 00:03:18.070
Այն հասարակությունները, որոնք տնտեսական
ազատության միջոցով խրախուսում են ձեռնարկատերերին,

86
00:03:18.070 --> 00:03:20.790
ավելի արագ են աճում, 
քան նրանք, որոնք չեն խրախուսում:

87
00:03:20.790 --> 00:03:23.950
- Բացի դրանից, ձեռնարկատիրական 
բացահայտումներն ու պատկերացումները

88
00:03:23.950 --> 00:03:28.670
լրանցնում են միմյանց՝ ստեղծելով նոր և
ավելի լավ ապրանքներ ու ծառայություններ:

89
00:03:28.690 --> 00:03:32.600
Ձեռնարկատերերը կարող են նույնիսկ
լրիվ նոր արդյունաբերություններ ստեղծել:

90
00:03:32.600 --> 00:03:35.220
20 տարուց պակաս ժամանակհատվածում
մի կերպ նամակ գրող հեռախոսներից

91
00:03:35.220 --> 00:03:39.770
հասանք կյանքը կառավարող հեռախոսներին:

92
00:03:39.770 --> 00:03:41.200
- Շնորհակալությու՛ն, Սթիվ Ջոբս:

93
00:03:41.200 --> 00:03:44.140
- Իրականում ձեռնարկատիրությունն
այնքան արագ է զարգանում,

94
00:03:44.140 --> 00:03:46.060
որ մինչ դուք դիտում եք
այս տեսանյութը,

95
00:03:46.060 --> 00:03:48.680
այդ հեռախոսն էլ երևի թե
արդեն հնացավ:

96
00:03:48.680 --> 00:03:51.460
- Ճի՛շտ է, և դա նույնպես
հնարավորություններ է ստեղծում

97
00:03:51.460 --> 00:03:54.600
ձեռնարկատերերի համար այլ ապրանքներ և 
ծառայություններ ստեղծելու համար:

98
00:03:54.600 --> 00:03:57.580
Օրինակ՝ հեռախոսի պատյաններ, 
էկրանի պաշտպանիչներ և հավելվածներ:

99
00:03:57.580 --> 00:03:59.940
- Ուրեմն մի ձեռնարկատերը
հնարավորություններ է ստեղծում

100
00:03:59.940 --> 00:04:02.210
էլ ավելի շատ ձեռնարկատերերի համար:

101
00:04:02.210 --> 00:04:03.043
-Այո՜:

102
00:04:03.043 --> 00:04:05.190
Եվ դա շարունակական գործընթաց է:

103
00:04:05.190 --> 00:04:07.830
Հասարակությունները, որոնք քաջալերում են
ձեռնարկատերերին, թույլ են տալիս

104
00:04:07.830 --> 00:04:10.030
հին արդյունաբերությունները 
փոխարինել նորերով,

105
00:04:10.030 --> 00:04:13.700
քանի որ ձեռնարկատերերը մտածում են նորերի մասին:
Ամեն անգամ, երբ դա տեղի է ունենում,

106
00:04:13.700 --> 00:04:16.550
այն ավելի շատ աշխատատեղեր է ստեղծում,
ավելի շատ հարստություն է արտադրում

107
00:04:16.550 --> 00:04:21.200
և թույլ է տալիս անհատներին կիրառել իրենց
ստեղծագործական տաղանդները բոլորովին նոր ձևերով:

108
00:04:21.200 --> 00:04:24.670
Ես ո՞նց սկսեցի YouTube-ում տեսանյութեր
նկարահանել՝ ապրուստի համար:

109
00:04:24.670 --> 00:04:27.790
Մի քանի տարի առաջ դա անհնար էր:

110
00:04:27.790 --> 00:04:30.670
- Տնտեսագետ Ջոզեֆ Շումպետերը

111
00:04:30.670 --> 00:04:32.520
այս գործընթացն անվանել է
«Ստեղծագործական ոչնչացում»:

112
00:04:32.520 --> 00:04:34.320
Հին աշխատատեղերն ու արդյունաբերությունն
ոչնչանում են,

113
00:04:34.320 --> 00:04:37.350
երբ ձեռնարկատերերը ստեղծում են
նորերն ու ավելի լավերը:

114
00:04:37.350 --> 00:04:40.470
Ասել է թե՝ շուկայի սեփական 
կյանքի փուլն է:

115
00:04:40.470 --> 00:04:44.300
- Հիմա, երբ ես գիտեմ, թե որքան կարևոր
դեր եմ խաղալու տնտեսության մեջ,

116
00:04:44.350 --> 00:04:45.770
Ես պատրաստ եմ սկսել:

117
00:04:45.770 --> 00:04:47.430
Չեմ համբերում, թե երբ եմ լինելու 
իմ իսկ շեֆը:

118
00:04:47.430 --> 00:04:50.880
- Որպես ձեռնարկատեր, դու կարող է
ղեկավար չունենաս,

119
00:04:50.880 --> 00:04:53.240
բայց փոխարենը, եթե դու հաջողակ ես,

120
00:04:53.240 --> 00:04:57.150
դու կունենաս շատ ու շատ ղեկավարներ՝
քո հաճախորդները:

121
00:04:57.150 --> 00:05:00.100
Ազատ շուկայում քո հաճախորդները
ունեն ընտրելու իրավունք՝

122
00:05:00.100 --> 00:05:04.040
գնել քո ապրանքները, թե ոչ, և ինչ գներով:

123
00:05:04.040 --> 00:05:06.110
Եվ հենց դա է ստեղծում ճիշտ խթաններ

124
00:05:06.110 --> 00:05:08.650
և տալիս է անհրաժեշտ տեղեկատվություն

125
00:05:08.650 --> 00:05:11.810
հաճախորդներիդ կարիքներն արագ և 
արդյունավետ կերպով բավարարելու համար:


126
00:05:11.810 --> 00:05:15.170
- Կարծես գները, շահույթներն ու
վնասներն այն ազդակներն են,

127
00:05:15.170 --> 00:05:17.830
որոնք թելադրում են բիզնեսին, թե ինչ անել:

128
00:05:17.830 --> 00:05:19.440
- Միանգամայն ճիշտ ես:

129
00:05:19.440 --> 00:05:22.480
-Այդ գնային ազդանշանները, թե
մարդիկ ինչքան են պատրաստ վճարել

130
00:05:22.480 --> 00:05:25.210
ձեր արտադրանքի դիմաց, և արդյոք դուք
շահույթ կստանաք, թե ոչ,

131
00:05:25.210 --> 00:05:28.390
հետադարձ կապի մեխանիզմն են, որը ձեզ կասի,

132
00:05:28.390 --> 00:05:32.110
թե արդյոք դուք լավ եք աշխատում՝
ստեղծելով արժեքներ այլ մարդկանց համար:

133
00:05:32.110 --> 00:05:34.940
- Բայց հիշեք, դա հնարավոր է միայն շուկայում

134
00:05:34.940 --> 00:05:37.290
որտեղ դուք և ձեր հաճախորդները ազատ եք

135
00:05:37.290 --> 00:05:39.370
ձեր սեփական ընտրությունները 
կատարելու հարցում:

136
00:05:39.370 --> 00:05:41.860
-Ի դեպ, ո՞րն է քո բիզնես գաղափարը։

137
00:05:41.860 --> 00:05:44.110
- Ձեռակերտ ատամնափորիչների խանութ:

138
00:05:44.110 --> 00:05:44.943
- Ի՞նչ:

139
00:05:44.943 --> 00:05:46.790
Ես քո առաջին հաճախորդը կլինեմ:

140
00:05:46.790 --> 00:05:49.280
Եթե մենք կարծում ենք, որ 
ձեռնարկատիրությունը լավ բան է,

141
00:05:49.280 --> 00:05:52.300
ուրեմն, մենք պետք է խրախուսենք, որ
ավելի շատ ձեռնարկատիրություններ բացվեն՝

142
00:05:52.300 --> 00:05:56.160
ձեռնարկատերերին ոգևորելու և
տնտեսական ազատությունը խրախուսելու միջոցով:

143
00:05:56.160 --> 00:05:57.850
Իսկ դուք ի՞նչ կասեք։

144
00:05:57.850 --> 00:05:59.830
Ցանկանու՞մ եք ձեռնարկատեր դառնալ:

145
00:05:59.830 --> 00:06:03.400
Թողեք մեկնաբանություն՝ ասելով,
թե ինչ բիզնես եք ցանկանում սկսել:

146
00:06:03.400 --> 00:06:06.940
Իմացե՛ք ավելին ձեռնարկատիրության մասին courses.fee.org կայքում

147
00:06:06.940 --> 00:06:09.770
և այցելե՛ք «Տնտեսական կրթության հիմնադրամ»

148
00:06:09.770 --> 00:06:13.270
ավելի շատ ռեսուրսների համար, 
որպեսզի իմանաք, թե ինչպես ձեռնարկատիրական մտածողությունը

149
00:06:13.270 --> 00:06:15.860
կարող է արմատապես բարելավել ձեր կյանքը,

150
00:06:15.860 --> 00:06:18.740
նույնիսկ եթե դուք չեք ցանկանում
սկսել ձեր սեփական բիզնեսը:

151
00:06:18.740 --> 00:06:20.822
Շնորհակալությու՛ն դիտելու համար:

152
00:06:20.822 --> 00:06:23.239
[մեղմ երաժշտություն]